receptclinic

Elicea (escitalopram) - zastosowanie, działanie i bezpieczeństwo leczenia

Elicea to lek na receptę z escitalopramem, substancją z grupy selektywnych inhibitorów wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI). Według Charakterystyki Produktu Leczniczego stosuje się go w epizodach dużej depresji, zaburzeniu lękowym z napadami paniki, fobii społecznej, zaburzeniu lękowym uogólnionym i zaburzeniu obsesyjno-kompulsyjnym. Efekt pojawia się stopniowo, zwykle po kilku tygodniach regularnego przyjmowania.

Substancja czynna
Escitalopramum
Obszar
selektywny inhibitor wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI)
Kategoria wydawania
Rp
Konsultacja
E-Recepta Psychiatryczna
250,00 zł Złóż wniosek

Elicea: substancja czynna, producent i grupa leków

Elicea jest produktem firmy Krka, d.d., Novo mesto. Zawiera escitalopram, lek przeciwdepresyjny o kodzie ATC N06AB10. Escitalopram wybiórczo blokuje transporter serotoniny, przez co w synapsach pozostaje więcej tego przekaźnika. ChPL określa hamowanie wychwytu zwrotnego serotoniny jako jedyny prawdopodobny mechanizm, który tłumaczy działanie leku; do receptorów dopaminowych, histaminowych, cholinergicznych czy benzodiazepinowych escitalopram ma powinowactwo niewielkie albo żadne.

Ogólne informacje o substancji, niezależne od nazwy handlowej, zebraliśmy na stronie o escitalopramie, a cechy całej klasy opisuje omówienie leków z grupy SSRI.

Pięć wskazań zapisanych w Charakterystyce Produktu

Punkt 4.1 ChPL Elicea obejmuje leczenie następujących zaburzeń:

  • epizodów dużej depresji;
  • lęku panicznego, czyli zaburzenia z nawracającymi napadami lęku, występującego z agorafobią albo bez niej;
  • fobii społecznej;
  • zaburzenia lękowego uogólnionego;
  • zaburzenia obsesyjno-kompulsyjnego (ZOK).

Jak wygląda leczenie w poszczególnych wskazaniach

Rozpoznanie i wybór leku należą do psychiatry. Przy fobii społecznej ChPL podkreśla, że to ściśle określona choroba, której nie należy mylić z nadmierną nieśmiałością, a farmakoterapię stosuje się tylko wtedy, gdy zaburzenie w istotny sposób utrudnia pracę i życie społeczne. Leczenie lekiem jest wtedy elementem szerszego postępowania terapeutycznego.

Zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne charakterystyka opisuje jako chorobę przewlekłą, w której leczenie powinno trwać wystarczająco długo, by mieć pewność ustąpienia objawów. Zarówno w ZOK, jak i w lęku uogólnionym korzyści oraz dawka powinny być regularnie oceniane przez lekarza prowadzącego.

Elicei nie należy stosować u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat. W badaniach klinicznych u młodych pacjentów leczonych lekami przeciwdepresyjnymi częściej niż przy placebo obserwowano zachowania samobójcze oraz wrogość.

Tabletki powlekane i Elicea Q-Tab - dostępne moce

W obrocie znajdują się dwie postaci. Tabletki powlekane Elicea mają moc 5 mg, 10 mg i 20 mg. Elicea Q-Tab to tabletki ulegające rozpadowi w jamie ustnej, dostępne w mocach 5 mg, 10 mg, 15 mg i 20 mg.

Tabletkę przyjmuje się jeden raz w ciągu doby, niezależnie od posiłków. Ile leku stosować, ustala lekarz, biorąc pod uwagę rozpoznanie, wiek, wydolność wątroby i tolerancję. Charakterystyka przewiduje ostrożniejszy start u seniorów, chorych z zaburzeniami czynności wątroby oraz osób, które wolno metabolizują leki przez izoenzym CYP2C19. Schematów dawkowania nie publikujemy, bo zależą od indywidualnej oceny.

Tabletki powlekane zawierają laktozę, dlatego według ChPL nie należy ich stosować u osób z rzadką dziedziczną nietolerancją galaktozy, brakiem laktazy albo zespołem złego wchłaniania glukozy-galaktozy.

Po ilu tygodniach widać efekt Elicei

Escitalopram nie działa od pierwszej tabletki. Przy depresji poprawy można się spodziewać zazwyczaj po 2-4 tygodniach, a żeby ją utrwalić, ChPL zaleca kontynuację przez co najmniej 6 miesięcy od ustąpienia objawów. W fobii społecznej objawy słabną zwykle po 2-4 tygodniach, a terapię kontynuuje się przez 12 tygodni. Przy lęku panicznym maksymalny efekt przychodzi później, po mniej więcej trzech miesiącach.

U części osób z lękiem panicznym na początku leczenia objawy lękowe przejściowo się nasilają. Według ChPL ta paradoksalna reakcja zwykle mija w ciągu dwóch tygodni dalszego stosowania. Inną reakcją wczesnej fazy leczenia jest akatyzja, czyli nieprzyjemne uczucie niepokoju z potrzebą ruchu, przy którym trudno spokojnie siedzieć lub stać.

Charakterystyka (punkt 4.4) szczególnie ostrzega przed jednym zjawiskiem: zaraz po rozpoczęciu terapii oraz po każdej korekcie dawki może dojść do chwilowego wzrostu niepokoju i pojawienia się lub nasilenia myśli samobójczych. Ryzyko jest wyraźniejsze u młodych dorosłych przed 25. rokiem życia. Dobrze, aby ktoś z bliskich znał te sygnały. Gdy się pojawią, kontakt z lekarzem powinien nastąpić natychmiast, a przy zagrożeniu życia należy wybrać numer 112.

Działania niepożądane escitalopramu według częstości

Według ChPL niepożądane objawy najczęściej przypadają na pierwsze dwa tygodnie terapii, a ich częstość i nasilenie maleją w miarę dalszego leczenia. Charakterystyka zestawia je następująco:

  • Bardzo często (u co najmniej 1 na 10 osób): ból głowy i nudności.
  • Często (od 1 na 100 do 1 na 10 osób): ze strony układu nerwowego senność albo bezsenność, zawroty głowy, drżenie i parestezje; ze strony psychiki niepokój, lęk, dziwne sny i spadek libido; ze strony przewodu pokarmowego biegunka lub zaparcia, wymioty i sucha jama ustna; poza tym większy lub mniejszy apetyt i tycie, zapalenie zatok, ziewanie, nadmierne pocenie, bóle mięśni i stawów, zmęczenie, gorączka, a w sferze seksualnej brak orgazmu u kobiet oraz zaburzenia wytrysku i impotencja u mężczyzn.
  • Niezbyt często: zgrzytanie zębami, pobudzenie, nerwowość, napady paniki, splątanie, zaburzenia smaku i snu, omdlenia, rozszerzenie źrenic, zaburzenia widzenia, szumy uszne, przyspieszona czynność serca, krwawienia z nosa i przewodu pokarmowego, wysypka, pokrzywka, świąd, wypadanie włosów, obrzęki, spadek masy ciała.
  • Rzadko: reakcja anafilaktyczna, agresja, depersonalizacja, omamy, zespół serotoninowy, zwolnienie czynności serca.
  • Z nieznaną częstością: między innymi hiponatremia, wydłużenie odstępu QT i komorowe zaburzenia rytmu, mania, myśli i zachowania samobójcze, niedociśnienie ortostatyczne, krwotok poporodowy.

Przeciwwskazania i niebezpieczne połączenia leków

Elicei nie wolno stosować przy nadwrażliwości na escitalopram lub składniki tabletki, u osób z rozpoznanym albo wrodzonym wydłużeniem odstępu QT oraz razem z nieselektywnymi nieodwracalnymi inhibitorami MAO. Przeciwwskazane jest również łączenie jej z odwracalnymi inhibitorami MAO-A, takimi jak moklobemid, i z linezolidem, ze względu na ryzyko zespołu serotoninowego.

Przeciwwskazane jest także jednoczesne przyjmowanie leków wydłużających odstęp QT. Do tej grupy należą według ChPL m.in. niektóre leki na zaburzenia rytmu serca (klasy IA i III), pochodne fenotiazyny, pimozyd i haloperydol, trójpierścieniowe leki przeciwdepresyjne, wybrane antybiotyki (sparfloksacyna, moksyfloksacyna, erytromycyna podawana dożylnie), halofantryna oraz leki przeciwhistaminowe astemizol, mizolastyna i hydroksyzyna. To ważne, bo hydroksyzyna bywa przepisywana na lęk.

Ostrożności wymagają: tryptany i opioidy, w tym tramadol (ryzyko zespołu serotoninowego), lit i tryptofan, preparaty z zielem dziurawca, leki obniżające próg drgawkowy, a także leki przeciwzakrzepowe, kwas acetylosalicylowy i NLPZ, które razem z SSRI zwiększają skłonność do krwawień. Omeprazol, ezomeprazol, flukonazol, fluwoksamina czy cymetydyna mogą podnosić stężenie escitalopramu. We wniosku prosimy więc wymienić wszystkie przyjmowane leki i suplementy.

Elicea a alkohol oraz prowadzenie samochodu

Według ChPL nie należy oczekiwać, by escitalopram i alkohol wpływały wzajemnie na swoje stężenia lub działanie. Charakterystyka i tak nie zaleca spożywania alkoholu w okresie leczenia, stosując tę samą zasadę co dla pozostałych leków psychotropowych. Wątpliwości w tej sprawie warto omówić z lekarzem prowadzącym.

Badania nie wykazały, by escitalopram osłabiał sprawność intelektualną czy psychofizyczną. ChPL przypomina jednak, że każdy lek psychoaktywny może wpływać na osąd i sprawność, dlatego pacjent powinien zostać uprzedzony o możliwym wpływie na prowadzenie pojazdów i obsługę maszyn. Szczególnie na początku leczenia, gdy częściej pojawia się senność lub zawroty głowy, warto ocenić własną reakcję przed jazdą.

Czy Elicea jest psychotropem i czy uzależnia

Na liście substancji psychotropowych escitalopramu nie ma, dlatego Elicea jest wydawana na zwykłą receptę z kategorią Rp. Potoczne nazywanie leków przeciwdepresyjnych „psychotropami” odnosi się do ich wpływu na psychikę, nie do statusu prawnego. ChPL nie wymienia uzależnienia ani nadużywania wśród działań niepożądanych escitalopramu.

Nie oznacza to, że lek można odstawić z dnia na dzień. Objawy odstawienne odnotowano w badaniach u mniej więcej co czwartego pacjenta leczonego escitalopramem (około 25%), wobec 15% w grupie placebo. Najczęściej są to zawroty głowy, zaburzenia czucia (także wrażenie „przechodzenia prądu”), problemy ze snem i wyraziste sny, pobudzenie, nudności, drżenie, pocenie, kołatanie serca i chwiejność emocjonalna. Na ogół ustępują same po około dwóch tygodniach, choć bywa, że trwają 2-3 miesiące albo dłużej. Dlatego dawkę zmniejsza się stopniowo, według planu lekarza.

ChPL opisuje też zgłoszenia długotrwałych zaburzeń czynności seksualnych, które utrzymywały się mimo zakończenia leczenia SSRI.

Ciąża, karmienie piersią i choroby współistniejące

Stosowanie Elicei w ciąży wchodzi w grę tylko wtedy, gdy jest bezwzględnie konieczne, po starannym zestawieniu korzyści i ryzyka. Po przyjmowaniu SSRI w późnej ciąży u noworodka mogą wystąpić m.in. zaburzenia oddychania, drgawki, trudności w karmieniu czy drażliwość, a ryzyko przetrwałego nadciśnienia płucnego wynosiło około 5 na 1000 ciąż wobec 1-2 na 1000 w populacji ogólnej. W ciąży nie należy przerywać leczenia nagle. Karmienie piersią w trakcie terapii nie jest zalecane.

Szczególnej kontroli wymagają osoby z padaczką, cukrzycą, manią w przeszłości, chorobą niedokrwienną serca, znaczną bradykardią, zaburzeniami elektrolitowymi, skłonnością do krwawień lub jaskrą z zamkniętym kątem przesączania. Na hiponatremię szczególnie narażone są osoby starsze i chorzy z marskością wątroby.

Odpowiedniki Elicei i odpłatność

Escitalopram jest składnikiem wielu produktów dostępnych w Polsce, między innymi Mozarin, Escitil, Depralin, Aciprex, Lexapro, Pralex, Pramatis, Nexpram, Betesda i Symescital, a także leki nazwane od substancji. Różnią się one postaciami i dostępnymi mocami, dlatego o zamianie decyduje lekarz lub farmaceuta.

Kwot nie podajemy, ponieważ zależą od apteki, wielkości opakowania i refundacji. Informację, które opakowania są refundowane i jaka jest dopłata pacjenta, zawiera aktualne obwieszczenie Ministra Zdrowia z wykazem leków refundowanych.

Recepta na Eliceę i wniosek o kontynuację w ReceptClinic

Elicea jest lekiem Rp. Legalnie nie da się jej kupić bez recepty, a preparaty z nielegalnych źródeł niosą ryzyko podróbki. Według art. 96a ust. 7 Prawa farmaceutycznego termin realizacji e-recepty nie może przekroczyć 365 dni; odrębne terminy dotyczą m.in. antybiotyków (7 dni) oraz środków odurzających i substancji psychotropowych (30 dni). Ilość leku i datę realizacji określa lekarz na recepcie.

Art. 42 ust. 2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty pozwala wystawić receptę potrzebną do kontynuacji leczenia bez ponownego badania, gdy przemawia za tym stan zdrowia pacjenta opisany w dokumentacji. Na tej podstawie działa nasza usługa: wyłącznie kontynuacja leczenia już rozpoczętego przez psychiatrę i udokumentowanego. Nie stawiamy rozpoznania i nie dobieramy pierwszego leku.

Składają Państwo wniosek o e-receptę psychiatryczną przez formularz z wywiadem, dołączając dokumentację leczenia; przydatna będzie lista z artykułu o przygotowaniu do kontynuacji. Wniosek ocenia lekarz, a jeśli potrzebuje dodatkowych informacji, pyta o nie na czacie. Nadzór medyczny sprawuje lek. Damian Wojno, PWZ 3211301. Nie prowadzimy rozmów wideo ani telefonicznych. Lekarz może odmówić wystawienia recepty; opłata dotyczy oceny wniosku, więc przy odmowie nie podlega zwrotowi.

Inne preparaty z tą substancją

  • Mozarin - Escitalopram (SSRI) - depresja, lęk napadowy, fobia społeczna, ZOK
  • Escitil - Escitalopram (SSRI) na receptę: depresja, lęk paniczny, fobia społeczna, GAD i OCD
  • Depralin - Escitalopram (SSRI) stosowany w depresji i zaburzeniach lękowych

Źródła

Przebieg konsultacji w sprawie preparatu Elicea

  1. 1

    Otwarcie formularza

    Formularz otwiera się z uzupełnioną nazwą preparatu: Elicea.

  2. 2

    Wypełnienie wniosku

    Podają Państwo dane oraz wypełniają wywiad medyczny. Zajmuje to kilka minut.

  3. 3

    Wniesienie opłaty

    Opłata za konsultację wynosi 250,00 zł i wnoszona jest po wypełnieniu wniosku.

  4. 4

    Weryfikacja przez lekarza

    Lekarz z prawem wykonywania zawodu rozpatruje wniosek i podejmuje decyzję.

  5. 5

    Przekazanie kodu

    Jeśli lekarz wystawi receptę, kod trafia do Państwa e-mailem. Podają go Państwo w aptece wraz z numerem PESEL.

O wystawieniu recepty na preparat Elicea decyduje lekarz. Przedmiotem opłaty jest konsultacja - przy odmowie opłata nie podlega zwrotowi.
Wniosek

Pytania pacjentów: Elicea

Zanim zaczniesz albo zmienisz dawkę. Na początku leczenia i po każdej zmianie dawki lęk, niepokój, a u części osób także myśli samobójcze mogą przejściowo się nasilić - dotyczy to zwłaszcza osób poniżej 25. roku życia. To czas, w którym warto, by także bliscy uważnie obserwowali samopoczucie. Jeśli takie myśli się nasilają, prosimy od razu skontaktować się z lekarzem. Kryzys psychiczny: 116 123 (całodobowo). Zagrożenie życia: 112.

W jakich chorobach stosuje się Eliceę?

ChPL wymienia pięć wskazań: epizody dużej depresji, zaburzenie lękowe z napadami paniki (z agorafobią lub bez), fobię społeczną, zaburzenie lękowe uogólnione oraz zaburzenie obsesyjno-kompulsyjne. Lek przeznaczony jest dla dorosłych; u dzieci i młodzieży poniżej 18 lat nie należy go stosować. Rozpoznanie i decyzję o włączeniu escitalopramu podejmuje psychiatra po badaniu.

Czy Elicea należy do psychotropów i czy grozi uzależnieniem?

Nie w sensie prawnym: escitalopramu nie ma na liście substancji psychotropowych, a Elicea jest wydawana na zwykłą receptę Rp. ChPL nie wymienia uzależnienia wśród działań niepożądanych. Po nagłym przerwaniu leczenia często pojawiają się jednak objawy odstawienia, takie jak zawroty głowy, zaburzenia czucia, bezsenność czy drażliwość, dlatego dawkę zmniejsza się stopniowo, zgodnie z zaleceniem lekarza.

Czy istnieje zamiennik Elicei z tą samą substancją?

Tak, escitalopram zawierają m.in. Mozarin, Escitil, Depralin, Aciprex, Lexapro, Pralex i Pramatis. Produkty te różnią się postaciami, mocami i substancjami pomocniczymi, a część z nich występuje także jako tabletki rozpadające się w ustach. O tym, czy konkretny preparat może zastąpić Eliceę, rozstrzyga lekarz lub farmaceuta; samodzielna zmiana leku nie jest wskazana.

Czy podczas leczenia Eliceą wolno pić alkohol?

Lepiej z niego zrezygnować. Charakterystyka nie przewiduje bezpośredniej interakcji escitalopramu z alkoholem, ale podobnie jak przy innych lekach psychotropowych nie zaleca picia alkoholu w trakcie leczenia. Na początku terapii, gdy częściej pojawiają się senność i zawroty głowy, ostrożność jest szczególnie wskazana, a wątpliwości warto omówić z lekarzem prowadzącym.

Jak szybko Elicea zaczyna pomagać?

Zwykle po kilku tygodniach regularnego przyjmowania, a dokładny czas zależy od wskazania. Charakterystyka podaje, że w depresji poprawa przychodzi zwykle po 2-4 tygodniach, podobnie jak złagodzenie objawów fobii społecznej, natomiast przy lęku panicznym na pełny efekt czeka się około trzech miesięcy. Na starcie terapii lęk bywa przejściowo silniejszy. Brak efektu w pierwszych dniach nie jest powodem do przerywania leczenia; wątpliwości warto omówić z lekarzem.

Pozostałe preparaty

Escitil

250,00 zł

Escitalopram (SSRI) na receptę: depresja, lęk paniczny, fobia społeczna, GAD i OCD

Bioxetin

250,00 zł

Fluoksetyna (SSRI) stosowana w depresji, OCD i bulimii

Setaloft

250,00 zł

Sertralina (SSRI): depresja, lęk napadowy, ZO-K, fobia społeczna, PTSD

Depralin

250,00 zł

Escitalopram (SSRI) stosowany w depresji i zaburzeniach lękowych

Strona ma charakter informacyjny, opisuje procedurę i nie zastępuje konsultacji lekarskiej. Nie zawiera zaleceń dotyczących dawkowania ani sposobu stosowania preparatu - o tym decyduje lekarz. W stanie zagrożenia życia obowiązuje numer 112.

Redakcja ReceptClinic - recenzja medyczna: lek. Damian Wojno (OIL Olsztyn, PWZ 3211301)

Publikacja: 2026-10-19.

Jak przygotowujemy i sprawdzamy treści: wytyczne redakcyjne.